Jinekomasti Nedenleri

Erkeklerde östrojen ve testosteron hormonlarındaki dengenin östrojen lehine bozulması sonucu meme dokusunun normalden büyük boyutlara ulaşmasına jinekomasti denir. Jinekomasti sadece bir memede veya her iki memede birden gözlenebilir, bazen bir taraf diğerinden daha belirgin olabilir. Doğal veya çevresel nedenlerle östrojen seviyesinde bir artış veya testosteron hormon seviyesinde bir düşüş gözlenebilir.

Doğal Hormonal Değişiklikler

Östrojen ve testosteron hormonları hem erkeklerde hem de kadınlarda değişik oranlarda bulunur. Testosteron hormonu kas kitlesi ve kıllanma gibi erkeksi özellikleri belirlerken, östrojen hormonu meme gelişimi gibi kadınsı özellikleri belirler. Erkeklerde normalde az miktarda bulunan östrojen hormonu yaşamın bazı dönemlerinde artış gösterir ve buna bağlı jinekomasti görülme sıklığı artar.

  • Yenidoğanlarda jinekomasti. Erkek bebeklerin yarıdan fazlası anneden aldıkları östrojen hormonları nedeniyle jinekomasti ile doğarlar. Şişmiş olan meme dokusu genellikle doğumdan 2-3 hafta sonra geriler.
  • Ergenlik döneminde jinekomasti. Ergenlik döneminde jinekomasti sık görülür ve genellikle 6 ay – 2 yıl içerisinde, özel bir tedaviye gerek kalmaksızın, kendiliğinden geriler.
  • İleri yaşlarda jinekomasti. 50 Yaşını aşmış erkeklerde jinekomasti görülme sıklığı tekrar artar. Bu yaş grubunun yaklaşık dörtte birinde testosteron hormonundaki azalmaya bağlı olarak jinekomasti görülür.

İlaçlar

  • Prostat büyümesi veya prostat kanserinde kullanılan anti-androjen ilaçl
  • Anabolik steroidler ve androjenler.
  • Anksiyete tedavisinde kullanılan diyazem benzeri ilaçlar.
  • Trisiklik antidepresanlar.
  • Antibiyotikler.
  • Simetidin benzeri ülser tedavisinde kullanılan ilaçlar.
  • Kemoterapi ilaçları.
  • Kalp ilaçları (kalsiyum kanal blokerleri veya digoxin gibi).
  • Metpamid benzeri barsak hareketlerini düzenleyen ilaçlar.
  • AIDS tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar.

Alkol ve Uyuşturucular

  • Alkol
  • Amfetamin
  • Marijuana
  • Eroin
  • Metadon

Sağlık Koşulları

  • Hipogonadizm. Kliniferter sendromu veya hipofiz yetersizliği gibi normal testosteron üretimini engelleyen durumlarda jinekomasti görülür.
  • Yaşlanma. Özellikle kilolu kişilerde yaşlanma ile birlikte jinekomasti görülme sıklığı artar.
  • Tümörler. Testis tümörleri, sürrenal bezi veya hipofiz bezi tümörleri gibi bazı tümörler östrojen-testosteron hormon dengesini östrojen lehine bozan hormonlar salgılarlar.
  • Hipertiroidi. Tiroksin hormonu aşırı üretilir.
  • Böbrek yetmezliği. Diyaliz tedavisi gören hastaların yaklaşık yarısında hormonal değişikliklere bağlı olarak jinekomasti gözlenmekte.
  • Karaciğer yetmezliği ve siroz. Karaciğer sorunlarına bağlı hormonal değişimler ve siroz tedavisinde kullanılan ilaçlara bağlı olarak jinekomasti gelişebilir.
  • Yetersiz beslenme ve açlık.Vücut yeterli besin desteğini alamaz ise testosteron hormon seviyeleri azalırken östrojen seviyeleri aynı kalır ve buna bağlı olarak jinekomasti gözlenir.

Bitkisel Ürünler

Şampuan, sabun veya losyonlarda kullanılan çay ağacı veya lavanta gibi bitkisel yağlar içerdikleri hafif östrojen nedeniyle jinekomastiye yol açabilirler.

Prof. Dr. Cengiz Açıkel

Estetik, Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Uzmanı at Cengiz Açıkel
UT Southwestern Medical Center, Dallas-USA' da araştırma görevlisi, GATA (Gülhane Askeri Tıp Akademisi) Tıp Fakültesi ve Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesinde öğretim üyesi olarak görev yapmış olan Prof Dr Cengiz Açıkel halen İstanbul-Batı Ataşehir'de bulunan özel muayenehanesinde hizmet vermektedir.

Latest posts by Prof. Dr. Cengiz Açıkel (see all)

31 Temmuz 2019

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir